Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Luca 12, 39-48.

Khi ấy, Chúa Giêsu phán cùng các môn đệ rằng: “Các con hãy hiểu biết điều này, là nếu chủ nhà biết giờ nào kẻ trộm đến, ắt sẽ tỉnh thức, không để nó đào ngạch nhà mình. Cho nên các con hãy sẵn sàng: vì giờ nào các con không ngờ, thì Con Người sẽ đến”.

Phêrô thưa Người rằng: “Lạy Thầy, Thầy nói dụ ngôn đó chỉ về chúng con hay về mọi người?” Chúa phán: “Vậy con nghĩ ai là người quản lý trung tín khôn ngoan mà chủ đã đặt coi sóc gia nhân mình, để đến giờ phân phát phần lúa thóc cho họ? Phúc cho đầy tớ đó, khi chủ về, thấy nó đang làm như vậy. Thầy bảo thật các con, chủ sẽ đặt người đó trông coi tất cả gia sản mình. Nhưng nếu đầy tớ ấy nghĩ trong lòng rằng: “Chủ tôi về muộn”, nên đánh đập tớ trai tớ gái, ăn uống say sưa: chủ người đầy tớ ấy sẽ về vào ngày nó không ngờ, vào giờ nó không biết, chủ sẽ loại trừ nó, và bắt nó chung số phận với những kẻ bất trung. Nhưng đầy tớ nào đã biết ý chủ mình mà không chuẩn bị sẵn sàng, và không làm theo ý chủ, thì sẽ bị đòn nhiều. Còn đầy tớ nào không biết ý chủ mình mà làm những sự đáng trừng phạt, thì sẽ bị đòn ít hơn. Vì người ta đã ban cho ai nhiều, thì sẽ đòi lại kẻ ấy nhiều, và đã giao phó cho ai nhiều, thì sẽ đòi kẻ ấy nhiều hơn”.

“Ai được giao phó nhiều thì sẽ bị đòi hỏi nhiều hơn”.

“Họ càng ít khả năng chu toàn chức vụ mục tử, khi càng kiêu căng bước vào địa vị vốn đòi hỏi sự khiêm nhường!” – Grêgôriô Cả.

Kính thưa Anh Chị em,

Lời Chúa hôm nay cho thấy: quyền hành càng lớn, khiêm nhường càng phải thẳm sâu; bằng không, ân huệ trở thành hiểm hoạ. Ranh giới ấy thật mong manh – ‘quà hay hoạ!’.

Chúa Giêsu kể chuyện một quản gia được chủ giao coi sóc gia nhân, cấp phát lương thực đúng giờ. Được tin cậy, anh có quyền trên người khác; nhưng quyền ấy chỉ để chăm sóc kẻ dưới. Khi anh tưởng “Còn lâu chủ ta mới về”, rồi bắt đầu đánh đập tôi trai tớ gái và chè chén say sưa; nào ngờ, chủ anh về bất ngờ. Anh không mất chức trước khi đánh mất lòng nhân. Quyền chủ trao – dấu chỉ của sự tín nhiệm – nay trở thành chứng cứ buộc tội anh.

Điều đáng sợ là anh biết ai cần nuôi, ai cần chăm sóc. Thế nhưng, khi vắng chủ, anh sống như thể mình là chủ, và tưởng địa vị đó đủ bảo đảm mình là người tốt. “Không có lạc giáo nào tệ hơn quan niệm cho rằng chức vị làm cho người nắm giữ nó thánh thiện!” – Lord Acton. Một sai lầm lớn là anh tưởng người dưới quyền kính trọng mình, không hay họ đang coi thường chính con người anh. Có những sa ngã không bắt đầu khi người ta mất quyền, nhưng khi quyền khiến người ta quên mình là ai.

Phaolô không quên mình là ai: “Tôi là kẻ rốt hết trong toàn thể dân thánh, thế mà Thiên Chúa đã ban cho tôi ân sủng này” – bài đọc một. Phaolô chẳng có công trạng nào; nhưng được Chúa thương, trao cho một trọng trách Phaolô không dám nghĩ tới. Người quản gia có khi cũng chẳng có gì nổi bật, chỉ là một người may mắn được chủ tin dùng. Được trao nhiều không có nghĩa là mình xứng đáng hơn người khác. Còn chúng ta, đôi khi mới được trao một chút quyền đã tưởng mình hơn người.

Có khi chúng ta tưởng mình được lòng tất cả, trong khi người nói thật xa dần, phường xu nịnh lại gần. Một lời của chúng ta đủ làm ai đó mất ngủ, một quyết định có thể khiến người yếu thế chịu oan; thế mà chúng ta vẫn bình an, vì những tiếng nói trái ý đã phải lặng đi. Nhưng sự im lặng của người dưới chưa hẳn là bình an; có khi đó chỉ là tiếng kêu mà chúng ta không còn muốn nghe. “Đối mặt với sự bất công, bất bình đẳng, nơi phẩm giá con người bị chà đạp, nơi những người yếu đuối phải im tiếng: hãy đứng lên!” – Lêô XIV.

Anh Chị em,

Trên thập giá, Đức Kitô đã chịu nhục, chịu oan, chẳng được xét xử công minh dưới tay kẻ cậy quyền. Vậy mà Đấng có mọi quyền đã không dùng quyền để cứu mình, nhưng hiến mạng sống để cứu người. Trước lịch sử, những điều kệch cỡm không thể che giấu; trước Thiên Chúa, không một lời kêu oan nào chìm vào quên lãng. Ngày ấy, người mục tử phải trả lẽ. Ngài sẽ hỏi chúng ta đã làm gì với những kẻ Ngài trao. Chức vị càng cao mà lòng càng thiếu khiêm nhường, câu trả lời càng khó. Bấy giờ, ‘quà’ có thể hoá ‘hoạ!’.

Chúng ta có thể cầu nguyện,

“Lạy Chúa, đừng để con dùng quyền mua trọng vọng, dùng trọng vọng đè người yếu; quyền là của Chúa; dạy con đừng kiêu căng với những ai Ngài trao cho con chăm sóc!”, Amen.

Lm. Minh Anh TGP. Huế